काठमाडौं । भारततर्फ उडान भर्ने तयारीमा रहेको इरानको मानवीय सहायता बोकेको विमानमाथि अमेरिकी हवाई हमला भएको घटनाले अन्तर्राष्ट्रिय स्तरमा तनाव बढाएको छ। उक्त घटनापछि इरानले अमेरिकामाथि अन्तर्राष्ट्रिय कानुन उल्लंघन गरेको आरोप लगाउँदै यसलाई ‘युद्ध अपराध’ को संज्ञा दिएको छ।
रिपोर्टअनुसार, महान एयरको विमान इरानको मशहद अन्तर्राष्ट्रिय विमानस्थलबाट नयाँदिल्लीका लागि उडान गर्ने तयारीमा थियो। मानवीय सहायता मिशनअन्तर्गत सञ्चालन गरिएको उक्त उडानमार्फत भारतबाट राहत सामग्री संकलन गरी इरान लैजाने योजना थियो। तर, हमलाका कारण विमान क्षतिग्रस्त हुन पुगेको र मिशन अवरुद्ध भएको बताइएको छ।
भारतस्थित इरानी दूतावासले घटनाप्रति कडा आपत्ति जनाउँदै नागरिक विमानमाथि हमला गर्नु अन्तर्राष्ट्रिय कानुनविपरीत रहेको जनाएको छ। दूतावासका अनुसार औषधि र चिकित्सा उपकरण बोकेको विमानलाई लक्षित गरी गरिएको आक्रमण स्पष्ट रूपमा युद्ध अपराध हो।
दूतावासले सन् १९४४ को शिकागो कन्भेन्सन र सन् १९७१ को मोन्ट्रियल कन्भेन्सनअनुसार नागरिक उड्डयनमाथिको हमला अन्तर्राष्ट्रिय अपराध हुने उल्लेख गरेको छ। साथै, जेनेभा कन्भेन्सनको अतिरिक्त प्रोटोकल-१ को धारा ५२ ले पनि मानवीय सहायता तथा नागरिक संरचनामाथिको आक्रमणलाई युद्ध अपराधको रूपमा परिभाषित गरेको छ।
इरानले घटनाको अन्तर्राष्ट्रिय छानबिन र अमेरिकाविरुद्ध कारबाहीको माग गरेको छ। साथै, भविष्यमा यस्ता घटना नदोहोरिने सुनिश्चित गर्नुपर्नेमा जोड दिएको छ। उक्त विमान अप्रिल १ को बिहान ४ बजे नयाँदिल्ली आइपुग्ने तालिका रहेको थियो। यस घटनाले नागरिक उड्डयन सुरक्षाबारे गम्भीर प्रश्न उठाएको छ।
क्षतिग्रस्त विमानले भारतबाट औषधिसहित करिब ११ टन मानवीय सहायता सामग्री इरान लैजाने योजना रहेको थियो। यसअघि १८ मार्च २०२६ मा भारतले पहिलो सहायता खेप पठाएको थियो, जसलाई दुई देशबीचको मित्रता र ऐतिहासिक सम्बन्धको प्रतीकका रूपमा हेरिएको थियो।
घटनापछि अन्तर्राष्ट्रिय समुदायमा चिन्ता बढेको छ र यसले क्षेत्रीय सुरक्षा तथा मानवीय सहायता अभियानहरूमा थप जटिलता ल्याउने अनुमान गरिएको छ।
-1774935356.jpeg)
-1774935356.jpeg)
-1774180605.jpg)
